Áhrif loðnubrests í Fjarðabyggð eru mikil og víðtæk

Loðnubrestur mikil áhrif á tekjur starfsmanna í sjávarútvegi.Loðnubrestur mikil áhrif á tekjur starfsmanna í sjávarútvegi.Fjármálastjóri Fjarðabyggðar hefur tekið saman greinargerð um áhrif loðnubrests á sveitarfélagið. Hér skulu birtar nokkrar lykilupplýsingar sem fram koma í greinargerðinni.
 
  • Í Fjarðabyggð var tekið á móti 47% alls loðnuafla á árinu 2018 en á síðustu fimm árum hefur þetta hlutfall verið á bilinu 34% - 47%.
  • Útflutningsverðmæti þeirrar loðnu sem unnin var í Fjarðabyggð á árinu 2018 nam um tíu milljörðum króna.
  • Loðnubrestur mun lækka launatekjur starfsmanna í sjávarútvegi um rúmlega 13% frá árinu 2018 og að öðru óbreyttu munu launatekjur íbúa sveitarfélagsins lækka um 5% eða um 1,25 milljarð króna.
  • Að öðru óbreyttu mun loðnubrestur leiða til þess að tekjur stóru sjávarútvegsfyrirtækjanna í sveitarfélaginu dragist saman um fimmtung frá árinu 2018.
  • Gera má ráð fyrir að velta fyrirtækja sem þjóna sjávarútvegnum beint lækki um nálægt 600 milljónum króna.
  • Samdrátturinn vegna loðnubrestsins mun hafa smitandi áhrif um allt samfélagið. Til dæmis mun draga úr fjárfestingum og þjónustukaupum. Eins mun áhrifa án efa gæta á fasteignamarkaði.
  • Gera má ráð fyrir að staðgreiðslutekjur sveitarfélagsins Fjarðabyggðar lækki um 160 milljónir króna á milli ára vegna loðnubrests. Þá má gera ráð fyrir að tekjur hafnarsjóðs lækki um 100 milljónir. Þannig munu heildartekjur sveitarfélagsins lækka um 260 milljónir króna ef engin loðna veiðist.
 
Enn er loðnu leitað og enn er haldið dauðahaldi í þá von að nægjanleg loðna finnist til að unnt sé að heimila einhverjar veiðar. Hafa skal í huga að verðmætasti hluti hverrar vertíðar er undir lokin þegar hrognavinnsla fer fram. 

Síldarvinnslan hefur tekið á móti um 23.000 tonnum af kolmunna og rúmlega 5.000 tonn eru á leiðinni

Beitir NK með 590 tonna hol á síðunni á miðunum vestur af Írlandi. Ljósm. Helgi Freyr ÓlasonBeitir NK með 590 tonna hol á síðunni á miðunum
vestur af Írlandi. Ljósm. Helgi Freyr Ólason
Kolmunnaveiðin vestur af Írlandi hefur gengið vel að undanförnu þegar veður hefur ekki hindrað veiðar. Síðustu daga hafa skip landað afla í fiskimjölsverksmiðjur Síldarvinnslunnar, bæði í Neskaupstað og á Seyðisfirði. Hákon EA landaði um 1.600 tonnum í Neskaupstað sl. föstudag og Margrét EA tæplega 2.000 tonnum á sunnudag. Bjarni Ólafsson landaði síðan tæplega 1.700 tonnum á Seyðisfirði í gær.
 
Nú hafa verksmiðjur Síldarvinnslunnar tekið á móti tæplega 23.000 tonnum af kolmunna á árinu. Alls hefur 17.600 tonnum verið landað í Neskaupstað og 5.200 tonnum á Seyðisfirði. Síðan er von á rúmlega 5.000 tonnum til viðbótar í dag; Beitir NK er væntanlegur til Neskaupstaðar með rúmlega 3.000 tonn og Börkur NK til Seyðisfjarðar með tæplega 2.200 tonn.
 
Verskmiðjustjórarnir, Hafþór Eiríksson í Neskaupstað og Gunnar Sverrisson á Seyðisfirði, segja að mjög gott sé að vinna kolmunnann sem berst að landi. Hráefnið sé eins og best verður á kosið. Það sé vel kælt um borð í skipunum og fiskurinn sé sæmilega feitur og vel á sig kominn.

Svipaður afli og í fyrra hjá Eyjunum

Bergey VE. Ljósm. Guðmundur AlfreðssonBergey VE. Ljósm. Guðmundur AlfreðssonÞað sem af er ári hefur afli hjá Vestmannaey VE og Bergey VE verið svipaður og á sama tíma í fyrra. Janúar var hagstæður veðurfarslega og þá veiddu skipin rétt tæplega 800 tonn og var uppistaða aflans þorskur og ýsa. Til samanburðar var veiðin um 750 tonn í janúar í fyrra.
 
Yfirstandandi febrúarmánuður hefur aftur á móti verið erfiður veðurfarslega og hefur þess vegna ekki verið unnt að sækja á þau mið sem venjulega er veitt á um þetta leyti árs. Þrátt fyrir ótíðina hafa skipin þó fiskað svipað magn í mánuðinum og í fyrra eða 950 tonn. Að undanförnu hefur mest verið fiskað við Vestmannaeyjar og þá einkum hlémegin við eyjarnar. Síðan hefur verið skotist inn og landað í brælustoppum. Á þessum miðum fæst í reynd ekkert nema þorskur en reynt er að skjótast annað þegar færi gefst til að ná í aðrar tegundir. Sl. sunnudag og mánudag náðist til dæmis að kroppa í ufsa og karfa á miðum fyrir austan Vík.

Þetta eru reffilegustu bátar

Í skipasmíðastöð Vard í Aukra. Talið frá vinstri: Einar Örn Þórsson yfirvélstjóri á Vestmannaey, Guðmundur Alfreðsson útgerðarstjóri, Birgir Þór Sverrisson skipstjóri á Vestmannaey, Hákon Seljan yfirvélstjóri á Bergey og Jón Valgeirsson skipstjóri á Bergey. Á bakvið sjást Vestmannaey og Bergey í smíðum.Í skipasmíðastöð Vard í Aukra. Talið frá vinstri: Einar Örn
Þórsson yfirvélstjóri á Vestmannaey, Guðmundur
Alfreðsson útgerðarstjóri, Birgir Þór Sverrisson skipstjóri
á Vestmannaey, Hákon Seljan yfirvélstjóri á Bergey og
Jón Valgeirsson skipstjóri á Bergey. Á bakvið sjást
Vestmannaey og Bergey í smíðum.
Þessa dagana eru skipstjórar og yfirvélstjórar Vestmannaeyjar VE og Bergeyjar VE ásamt Guðmundi Alfreðssyni útgerðarstjóra Bergs-Hugins í Noregi til að fylgjast með smíði nýrra skipa sem eiga að leysa núverandi skip útgerðarfélagsins af hólmi. Skipin eru smíðuð hjá skipasmíðastöð Vard í Aukra sem er skammt frá bænum Molde. Heimasíðan ræddi við Birgi Þór Sverrisson skipstjóra á Vestmannaey og Jón Valgeirsson skipstjóra á Bergey og spurði þá hvernig þeim litist á skipin. Birgir Þór sagði að sér litist afskaplega vel á skipin og hvernig staðið væri að smíði þeirra. „Hérna er mjög vel staðið að öllu og segja má að allt sé fyrsta flokks og það er mjög gott að fá tækifæri til að koma hér og benda á ýmislegt sem maður vill leggja áherslu á. Þessi skip eru í rauninni stór-lítil ef svo má að orði komast. Þau eru stutt, eða tæplega 29 metrar að lengd, en þau eru 12 metra breið og há. Menn eru mjög spenntir að fá þessi nýju skip í hendurnar en þau verða væntanlega afhent í sumar,“ segir Birgir.
 
Jón Valgeirsson skipstjóri á Bergey tekur undir með Birgi og segir að það sé afar gott að fá tækifæri til að koma með fáeinar ábendingar á meðan unnið er að smíðinni. „Ég er mjög ánægður með allt sem ég hef séð hér og mér sýnist þetta vera verklegir og hinir reffilegustu bátar. Það er komin allgóð heildarmynd á Vestmannaey en smíðin á Bergey er skemmra á veg komin, það var verið að hífa nefið á hana núna. Menn bíða spenntir eftir að fá þessi skip. Um borð í þeim verður betri aðbúnaður en í gömlu skipunum og aðstaða á millidekki verður miklu betri. Þá verður allt hljóðlátt um borð vegna þess að spilin verða rafmagnsknúin. Ég hef mikla trú á þessum skipum og það verður gaman að upplifa nýjungar eins og til dæmis tvær skrúfur,“ sagði Jón.

Hurðalaust helvítis rok

Trollið tekið á Gullver NS. Ljósm. Þorgeir BaldurssonTrollið tekið á Gullver NS. Ljósm. Þorgeir BaldurssonHeimasíðan hafði samband við ísfisktogarann Gullver NS í morgun og ræddi við Rúnar L.  Gunnarsson skipstjóra og Steinþór Hálfdanarson stýrimann. Fyrst var spurt um fiskirí frá áramótum og sagði Rúnar skipstjóri að það hefði verið þokkalegt. „Við höfum töluvert verið að veiða á Digranesflakinu og Langanesgrunni en þar hefur verið hægt að fá þorsk. Reyndar var ýsa suður frá á okkar hefðbundnu miðum í byrjun mánaðarins en þar er nú lítinn þorsk að hafa. Þorskurinn er þar úttroðinn af loðnu og er að elta hana. Það gekk vel að fiska í janúar en þá náðum við um 500 tonnum í sjö túrum. Veðrið hefur hins vegar sett strik í reikninginn núna í febrúarmánuði,“ sagði Rúnar.
 
Steinþór stýrimaður tekur undir það að veðurlagið í febrúar hafi verið leiðinlegt. „Það hefur verið mikill lægðagangur og sífelldar umhleypingar í febrúar en janúar var hins vegar býsna góður hvað veður varðar hérna fyrir austan. Núna er til dæmis hurðalaust helvítis rok. Við erum austur úr Gerpi og erum að dóla upp undir landið. Ætlunin er að fara norðureftir, það mun hægja fyrr fyrir norðan. Við eigum að landa á fimmtudag og erum komnir með rúmlega 40 tonn,“ sagði Steinþór.

Kolmunnaskip með góðan afla

Kolmunna landað úr Margréti EA í gær. Ljósm. Smári GeirssonKolmunna landað úr Margréti EA í gær.
Ljósm. Smári Geirsson
Um helgina hafa þrjú kolmunnaskip landað afla í fiskimjölsverksmiðjur Síldarvinnslunnar í Neskaupstað og á Seyðisfirði. Beitir NK kom fyrstur aðfaranótt föstudagsins og landaði 2.750 tonnum í Neskaupstað. Margrét EA kom í kjölfar hans til Neskaupstaðar aðfaranótt sunnudagsins með 1.850 tonn og Bjarni Ólafsson AK kom til Seyðisfjarðar skömmu síðar með um 1.800 tonn.
 
Heimasíðan ræddi stuttlega við Tómas Kárason skipstjóra á Beiti og spurði hann hvernig veiðiferðin hefði gengið. „Veiðiferðin gekk í sjálfu sér vel þegar við gátum verið að. Við fengum aflann í tíu holum en veðrið var afskaplega leiðinlegt og gerði okkur erfitt fyrir. Það var nægur fiskur þarna á miðunum vestur af Írlandi en það virðist þó vera enn meiri fiskur innan línunnar þar sem við getum ekki veitt. Fiskurinn gengur þarna út úr lögsögunni og síðan inn í hana aftur og við verðum að taka hann á meðan hann er utan línunnar. Holin hjá okkur gáfu misjafnan afla en í síðasta holinu fengum við 470 tonn eftir að hafa einungis dregið í nokkrar mínútur. Það var veisla. Þó nokkur fjöldi skipa er að veiðum innan línunnar og eru það helst Danir, Norðmenn og Hollendingar. Einhverntímann í marsmánuði fer kolmunninn að ganga norður eftir og heldur sig þá mikið innan færeyskrar lögsögu. Við erum bjartsýnir á að unnt verði að fara þó nokkra túra á miðin þarna vestur af Írlandi áður en hann fer að ganga norður eftir fyrir alvöru. Það er verst hve langt er á þessi mið en þegar við lögðum af stað til löndunar voru 618 mílur heim,“ segir Tómas.
 
Börkur NK er nú á landleið af kolmunnamiðunum með 2.200 tonn og mun löndun úr honum væntanlega hefjast um hádegisbil á morgun.